Verslag bijeenkomst 12 juni 2026 | Generatie Fryslân 2035
Wat een middag. Op 12 juni kwamen we samen in De Kanselarij in Leeuwarden voor een nieuwe editie van Future Skills XL van Generatie Fryslân 2035. Een middag vol ontmoeting, inspiratie en de start van iets nieuws: het samen bouwen aan een eigen leerlijn voor de toekomst van Fryslân.
Voordat we zelf aan de slag gingen, trapten we de middag af met een inspirerende en soms ook confronterende lezing van Lucas de Man. Geen verhaal vol makkelijke antwoorden, maar juist een uitnodiging om anders te kijken naar de tijd waarin we leven – én naar onze eigen rol daarin.

Een generatie in onzekerheid
Lucas begon met een scherpe observatie: we leven in een tijd waarin veel jonge mensen onzekerheid ervaren. Terwijl het lijkt alsof we meer vrijheid en mogelijkheden hebben dan ooit, groeit tegelijk het gevoel van onrust.
We willen controle. Liefst honderd procent. Maar, zo stelde Lucas: volledige controle bestaat niet. En juist de overtuiging dat alles maakbaar is, schuurt met de wereld van nu.
Hij schetste hoe de afgelopen eeuwen sterk in het teken stonden van vooruitgang, groei en individuele vrijheid. Maar volgens hem bevinden we ons op een kantelpunt. Grote vraagstukken rond klimaat, democratie, ongelijkheid en samenleven vragen om iets nieuws.
Of zoals Lucas het stelde: de echte crisis is misschien wel een waardencrisis.

Van service-maatschappij naar netwerkmaatschappij
Een belangrijk onderdeel van zijn verhaal ging over de verschuiving van een traditionele samenleving naar een netwerkmaatschappij. Waar vroeger organisaties vaak hiërarchisch waren georganiseerd, met duidelijke lagen en rollen, ontstaan nu steeds vaker netwerken, coalities en samenwerkingen waarin mensen elkaar opzoeken rondom een gezamenlijk doel.
Niet één partij lost het op. We zullen het samen moeten bouwen.
Daar horen ook nieuwe manieren van samenwerken bij:
- meer coalities in plaats van eilandjes;
- langdurige betrokkenheid;
- denken vanuit relaties en netwerken;
- samen verantwoordelijkheid dragen.
Een mooi beeld daarbij was de oproep om niet alleen “bruggenbouwers” te zoeken, maar ook “webbers”: mensen die verbindingen leggen, anderen aan elkaar koppelen en verschillende werelden weten samen te brengen.

Nieuwe vaardigheden voor een nieuwe tijd
Volgens Lucas vraagt deze tijd ook om nieuwe vaardigheden. Niet alleen vakinhoudelijke kennis, maar juist vaardigheden die helpen omgaan met verandering en onzekerheid.
Onder andere kwamen voorbij:
- Futures literacy – leren denken in mogelijke toekomsten;
- Creativiteit – ruimte maken voor nieuwe oplossingen;
- Actieve deelname – niet aan de zijlijn blijven staan;
- Sociale vaardigheden – samenwerken en verschillen overbruggen;
- Zelfreflectie – jezelf blijven bevragen;
- Feedback geven en ontvangen;
- Flexibiliteit en aanpassingsvermogen, omgaan met permanente verandering.
Of zoals Lucas het benoemde: “permanente tijdelijkheid”, leren bewegen in een wereld die continu verandert.
Durven zeggen: ik weet het niet
Misschien wel één van de meest bevrijdende boodschappen van de middag: het belang van kwetsbaarheid. Volgens Lucas hebben we te lang gedaan alsof leiders altijd antwoorden moeten hebben. Terwijl de toekomst juist vraagt om mensen die ook durven zeggen:
“Ik weet het niet.”
Niet vanuit zwakte, maar vanuit nieuwsgierigheid. Vanuit het besef dat complexe vraagstukken niet opgelost worden door snelle, simpele antwoorden. Juist in een tijd van onzekerheid vraagt leiderschap om luisteren, vragen stellen en samen zoeken.
Geen clubje, maar een beweging
De lezing sloot mooi aan bij waar Generatie Fryslân 2035 voor staat. Niet bouwen aan een exclusief netwerk of een tijdelijk project, maar aan een beweging. Een coalitie van mensen die willen bijdragen aan de toekomst van Fryslân. Want als we echt iets anders willen, kunnen we niet blijven doen wat we altijd deden.
En misschien begint verandering wel precies daar: durven niet weten, samen zoeken en tóch in beweging komen.
Na deze inspiratie gingen deelnemers zelf aan de slag met de eerste bouwstenen van een eigen leerlijn rondom Future Skills.
Van inspiratie naar actie
Na deze inspirerende aftrap gingen deelnemers zelf aan de slag met de volgende vraag:
Hoe ziet een leiderschapsprogramma eruit voor een generatie die opgroeit in een wereld vol verandering?
Duidelijk is dat het een programma over menselijk leiderschap moet worden. Over jezelf kennen, leren samenwerken, omgaan met onzekerheid en daadwerkelijk verschil maken.
Samen werden de eerste contouren geschetst van een éénjarig leiderschapsprogramma voor Fryslân, opgebouwd uit acht bijeenkomsten.
In de eerste contouren van het programma draait het om vragen als: wie ben ik, waar sta ik voor en hoe werk ik samen met anderen aan verandering? Deelnemers zouden niet alleen werken aan hun eigen leiderschap en drijfveren, maar ook aan samenwerken, omgaan met onzekerheid, storytelling en het daadwerkelijk in beweging brengen van ideeën. Altijd gekoppeld aan de praktijk van Fryslân: leren door te doen, experimenteren, reflecteren en samen bouwen. Niet vanuit één waarheid of vast recept, maar vanuit nieuwsgierigheid, ontmoeting en de overtuiging dat leiderschap ontstaat in relatie tot anderen.

Een aantal leden gaat vervolgens aan de slag met alle opbrengsten om het Leiderschapsprogramma verder te brengen.
De middag sloot naadloos aan op waar Generatie Fryslân 2035 voor staat. Niet bouwen aan een exclusief netwerk of tijdelijk project, maar aan een beweging. Een coalitie van mensen die willen bijdragen aan de toekomst van Fryslân.
Want als we echt iets anders willen, kunnen we niet blijven doen wat we altijd deden.













